İdareye Şikayet Başvurusu İdare Tarafından Gerekçesiz Şekilde Reddedilebilir mi?

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik kapsamında değerlendirme

İdareye şikâyet başvurusu

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun (“Kanun”) “İhalelere Yönelik Başvurular” başlıklı 54. Maddesi uyarınca ihaleye ilişkin başvurularda idareye şikâyet ve itirazen şikâyet başvuruları tüketilmesi zorunlu yollardır.

Kanun’un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesi uyarınca idareye şikâyet başvurusu yapıldıktan sonra idare 10 gün içerisinde gerekçeli bir karar alacaktır. Bu süre içerisinde karar alınmazsa başvuru sahibi Kamu İhale Kurumu'na itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecektir. İdareler, kendilerine yapılan şikâyet başvurularına karşı aldıkları kararı mevzuata uygun şekilde tesis etmelidir. İşbu yazıda idarelerin şikâyet başvurularına karşı verdikleri cevaplara ilişkin usul ve esaslar incelenecektir.  

İdareye Şikâyet Başvurusu Hakkında Verilecek Kararda Bulunacak Hususlar Nelerdir?

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “Kararlarda bulunacak hususlar” başlıklı 12. Maddesi ile idarelerin şikâyet üzerine alacağı kararlarda bulunması gereken hususlar düzenlenmiştir. Buna göre:

• İhalenin adı ve ihale kayıt numarası,

• Başvuru sahibinin, varsa vekil ya da temsilcisinin adı, soyadı veya unvanı ve adresi,

• Başvurunun idare kayıtlarına alındığı tarih ve sayı,

• Başvuru üzerine alınan diğer kararlar ve yapılan işlemlerin özeti,

• İddiaların ve olayların değerlendirilmesi,

• Kararın dayandığı hukuki sebepler ile gerekçeleri ve karar sonucu,

• Şikayetin kısmen veya tamamen haklı bulunması halinde, yapılması gereken düzeltici işlemler,

• Karar tarihi ile kararı alanların adı ve soyadı ile imzası,

• Kararın tebliğ ediliş şekline göre; iadeli taahhütlü mektupla gönderilme, imza karşılığı elden teslim edilme, faksla gönderilme veya EKAP üzerinden gönderilme tarihi,

• Karara karşı başvuru yapılabilecek itiraz mercii ve başvuru süresi,

hususlarının tamamının bulunması gerekmektedir.

Kamu İhale Kurumu tarafından idarenin tesis ettiği işlemdeki şekil eksiklikleri, ihalenin esasına etki etmeyen aykırılıklar olarak değerlendirilmektedir. Zira bu tür şekil aykırılıkları, başvurucunun Kamu İhale Kurumu’na itirazen şikâyet başvurusunda bulunmasına engel teşkil etmemektedir.[1] 

İdarenin Şikâyet Başvurusuna Yönelik Verdiği Kararda Hukuki Sebep ve Gerekçe Yer Alması Zorunlu mudur?

İdareler tarafından tesis edilen kararlarda kararın dayandığı hukuki sebepler ile gerekçelerin kararda bulunması gereklidir. Ancak Danıştay'ın ve Kamu İhale Kurumu'nun emsal uygulamaları, hukuki sebebin veya gerekçenin gösterilmediği kararların da ihalenin esasına etki etmeyeceği yönündedir.[2]

Danıştay da idarenin kararında hukuki sebep veya gerekçe bulunmamasının ihalenin esasına etkili bir aykırılık oluşturmadığını; zira idare tarafından süresi içinde karar alınmaması hâlinde dahi başvurucunun itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceğini kabul etmektedir.[3]

Sonuç

Sonuç olarak, idarelerin şikâyet başvuruları üzerine aldıkları kararlarda mevzuatta öngörülen hususlara yer vermeleri ve kararlarını gerekçeli şekilde tesis etmeleri gerekmekle birlikte, kararda hukuki sebep veya gerekçenin bulunmaması ya da bazı hususların eksik olması, başvurucunun itirazen şikâyet hakkını kullanmasına engel olmadığı sürece ihalenin esasına etkili bir aykırılık olarak değerlendirilmemektedir.

Av. Bensu BAHADIR 

---

[1] Kamu İhale Kurulu’nun 29.07.2026 tarih ve 2026/UH.I-1975 sayılı kararında: “Bununla birlikte, idarelerin şikâyet başvurularına cevap vermemesi durumu (zımni ret) dahi ihale mevzuatına aykırı bir işlem olarak nitelendirilmemişken, idarece şikâyete verilen cevabın eksik hususlar içermesinin ihale ve şikâyet sürecinin devam etmesi açısından önem arz etmediği, söz konusu şekil eksikliklerinin, başvuru sahibi tarafından süresi içerisinde Kamu İhale Kurumu’na itirazen şikâyet başvuru yolunun işletilmesine engel olmadığı ve ihalenin esasına etki etmeyen aykırılıklar olarak kabul edilmeleri gerektiği anlaşılmıştır. Bu nedenle başvuru sahibinin söz konusu iddiasının uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.” denilmiştir.

[2] Danıştay 13. Dairesi’nin 28.06.2022 tarih ve 2022/2679 E., 2022/2919 K. sayılı kararında:  “…her ne kadar ihaleyi gerçekleştiren idarenin şikâyet başvurusuna verdiği cevabın anılan Yönetmelik maddesinde, şikâyet başvurusu üzerine idarece alınan kararlarda bulunması gerektiği düzenlenen hususlardan "kararın dayandığı hukuki sebepler ile gerekçeleri"nin cevapta yer almadığı görülmekte ise de; idarece şikâyete verilen cevabın eksik hususlar içermesinin ihale ve şikâyet sürecinin devam etmesi açısından önem arz etmediği, söz konusu şekil eksikliklerinin, başvuru sahibi tarafından süresi içerisinde Kamu İhale Kurumu’na itirazen şikâyet başvuru yolunun işletilmesine engel olmadığı ve ihalenin esasına etki etmeyen aykırılıklar olarak kabul edilmeleri gerektiği;…" denilmiştir.

[3] Danıştay 13. Dairesi’nin 27.09.2021 tarih ve 2021/3591 E., 2021/3031 K. sayılı kararında da: “…şikâyet başvurusu üzerine idarece verilen şikâyetin reddi kararında iddiaların değerlendirildiği, kararın dayanağı olan hukukî sebeplerin ve gerekçelerin belirtildiği, kaldı ki şikâyet üzerine idare tarafından süresi içinde karar alınmaması durumunda dahi itirazen şikâyet başvurusu yapılması hakkının kısıtlanmayacağı dikkate alındığında, davacı şirketin bu iddiasının reddine ilişkin Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı...” denilmiştir.